iSecure logo
Blog

Czy przesłanie zapytania o zgodę na marketing stanowi już działanie o charakterze marketingowym?

Pozyskiwanie zgód na działanie o charakterze marketingowym jest jednym z większych wyzwań każdego Działu Marketingu. W celu rozwoju i promocji swoich usług, każda firma (administrator danych) chciałaby, aby jej klient/użytkownik otrzymywał regularne powiadomienia o świadczonych przez organizacje usługach. Dlatego też z perspektywy doradców prawnych trudno jest wytłumaczyć marketingowcom szereg obostrzeń prawnych, związanych ze zbieraniem ważnej zgody na przesyłanie informacji handlowej lub na wykonywanie połączeń telefonicznych o charakterze marketingowym.

Wspomniane kwestie wyraźnie regulują przepisy ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną (w przypadku przesyłania niezamówionej informacji handlowej) oraz ustawy prawo telekomunikacyjne. Przepisy wskazują, że przesyłanie do użytkownika treści o charakterze marketingowym dozwolone jest wyłącznie w przypadku wyrażenia przez niego zgody. Co istotne, zgoda wyrażona na podstawie ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz prawa telekomunikacyjnego musi spełniać przesłanki dla ważności zgody wskazanej w art. 4 RODO. Oznacza to, że zgoda zbierana w celach marketingowych musi być wyrażona przez użytkownika w sposób dobrowolny, konkretny, świadomy i jednoznaczny. Podstawa prawna oraz sposób odebrania zgody na otrzymywania informacji o charakterze marketingowym nie budzą większych wątpliwości.

Coraz częściej jednak firmy wskazują na problem samego zapytania użytkownika o wyrażenie zgody. Czy sam komunikat z pytaniem o wyrażenie zgody marketingowej należy traktować jako informację handlową wskazaną w ustawie o świadczeniu usług drogą elektroniczną? Czy firma ma prawo wysyłać taką informację do użytkownika/klienta, od którego wcześniej nie zebrała zgody na przesyłanie informacji handlowej? Na wskazane pytania postaramy się odpowiedzieć w poniższym artykule. Temat nie jest jednoznaczny. Przepisy wprost nie regulują tej kwestii i pojawia się pewna luka prawna, którą próbują wykorzystać organizacje w swojej codziennej działalności.

Zgodnie z art. 2 pkt 2 ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną informacją handlową jest każda informacja przeznaczona bezpośrednio lub pośrednio do promowania towarów, usług lub wizerunku przedsiębiorcy. Jak wskazuje się w komentarzu do tej ustawy (red. Lubasz i Namysłowska, LexixNexis, 2011) informacją handlową będą wszelkie działania mające formę reklamy, marketingu bezpośredniego, sponsoringu i public relations. Autorzy ww. publikacji potwierdzają, że: stwierdzenie, czy dane działanie ma charakter informacji handlowej, może jednak nastąpić dopiero w konkretnym stanie faktycznym po analizie całokształtu przekazywania komunikatu. I tutaj pojawiają się rozbieżne interpretacje organów w zakresie tego, czy zapytanie o przesłanie marketingu stanowi informację handlową. Z jednej strony Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie wskazuje: marketing bezpośredni służy informowaniu o możliwości bezpośredniego nabycia towarów lub usług oraz składania potencjalnym klientom propozycji zawarcia umów, tym samym nie obejmuje swym zakresem pojęciowym kontaktów z użytkownikami końcowymi podejmowanych celem informowania o działalności przedsiębiorcy bez składania mu oferty handlowej i propozycji zawarcia umowy przez telefon. [1]

Co istotne cytowany wyrok dotyczył możliwości zapytania o zgodę na marketing za pomocą telekomunikacyjnych urządzeń końcowych. Nie zmienia to jednak faktu, że Sąd wyraźnie wskazał, że marketing bezpośredni jest działaniem informującym wprost o możliwości nabycia towaru, usług lub składaniem potencjalnym klientom propozycji umów. Idąc tym tokiem rozumowania Sądu, informacja zawierająca w sobie neutralne pytanie o zgodę na dostarczanie informacji handlowych nie może być traktowane jako marketing bezpośredni.

Zdanie to podziela również Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej. W piśmie skierowanym do SABI[2] z dnia 21.10.2015 r. wskazał, że posłużenie się danymi kontaktowymi (w postaci adresu e-mail lub numeru telefonu) dla zainicjowania kontaktu w celu uzyskania zgody osoby fizycznej należy uznać za dopuszczalny. Jednocześnie należy wskazać, że odmienne stanowisko w tej kwestii zaprezentował Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W decyzji z dnia 30 maja 2019 r. nr. DOZIK 3/2019 stwierdził, że za marketing bezpośredni należy uznać już samo zapytanie osobę fizyczną o zgodę na marketing bezpośredni. Organy więc mają odmienny punkt widzenia na analizowany materiał. Wyroki Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe czy stanowisko Prezesa UKE stanowią jednak mocne argumenty za przyjęciem, że zapytanie o zgodę na marketing jest działaniem dozwolonym pod względem prawnym. A to z kolei utrudnia udzielenie jednoznacznej odpowiedzi co do dopuszczalności kierowania takich zapytań, biorąc pod uwagę argumenty „po drugiej stronie”, czyli chociażby wyżej wspomniane stanowisko Prezesa UOKiK.

Podsumowując powyższe, w mojej ocenie wyżej powołany wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe czy stanowisko Prezesa UKE traktują zapytanie o zgodę na przesyłanie informacji handlowych co do zasady w kategorii „dozwolone”, jednak należy pamiętać też o innych poglądach, jak np. zdanie Prezesa UOKiK. Firmy skłaniające się w stronę stanowiska Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe oraz stanowiska Prezesa UKE powinny jednak pamiętać, aby ewentualna wysyłka zapytań o wyrażenie zgody odbywała się pod pewnymi warunkami, które pomogą zminimalizować ewentualne ryzyko prawne, tj.

  1. Komunikat powinien mieć charakter jak najbardziej neutralny i dotyczyć wyłącznie zapytania o zgodę. Nie należy w komunikacie o zapytanie, jednocześnie zawierać informacji o charakterze marketingowym.
  2. W przypadku braku odpowiedzi lub odpowiedzi negatywnej, ponowne zapytanie o zgodę nie powinno mieć miejsca.

Nie zmienia to faktu, że za każdym razem administrator danych powinien pamiętać, że kwestia ta nie jest wprost uregulowana w przepisach. Interpretacja organów nadzorczych może być za każdym razem inna – w zależności od wszystkich okoliczności sprawy. Dlatego też, podejmując decyzję o pytaniu o zgodę na przesyłanie informacji handlowych, firma powinna zaakceptować pewien stopień ryzyka prawnego.

[1] Wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi-Południe w Warszawie z dnia 5 kwietnia 2016 r., o sygn. akt VII C 523/16.

[2] SABI – Stowarzyszenie Administratorów Bezpieczeństwa Informacji.

Pobierz wpis w wersji pdf

Podobne wpisy:

Kurs ochrony danych osobowych przez e-mail

Czy znasz prawa osób, których dane przetwarzasz ?

Z pełnym przekonaniem mogę stwierdzić, że jednym z większych wyzwań Administratora jest obsługa wniosków dotyczących realizacji praw osób których dane dotyczą. RODO kładzie szczególny nacisk na to, aby osoby, których dane są przetwarzane, miały świadomość, co do podejmowanych działań przez Administratora. Mam na myśli najczęściej stosowane prawa wskazane w art. 15-22 RODO, tj. prawo do: […]

Rekrutacje ukryte a zgodność z RODO

Wielu pracodawców, decydując się na zaimplementowanie procesu rekrutacji zgodnie z przepisami o ochronie danych osobowych, zastanawia się, czy właściwe jest ukrycie swojej tożsamości podczas pozyskiwania kandydatów do pracy. Takie działanie podyktowane jest często wewnętrznymi potrzebami pracodawcy. Dlatego też pracodawcy poddają ocenie dopuszczenie możliwości zorganizowania procesu rekrutacyjnego bez ujawniania szczegółowych informacji o konkretnym podmiocie. W ogłoszeniach […]

Umowa udostępnienia danych osobowych w celach marketingowych

Specjaliści w dziedzinie marketingu na pewno słyszeli o umowie powierzenia danych osobowych, zwłaszcza kiedy korzystają ze wsparcia zewnętrznych dostawców usług – realizacji kampanii mailingowych czy SMS, realizacji promocji, konkursów, utrzymania systemu do przetwarzania baz marketingowych. Rzadziej w obrocie pomiędzy firmami pojawia się umowa udostępnienia danych osobowych do zawarcia pomiędzy firmą X udostępniającą dane a firmą […]

Zapis do newslettera
Dodanie e-maila i potwierdzenie "Zapisz się" oznacza zgodę na przetwarzanie przez iSecure Sp. z o.o. podanego adresu e-mail w celu wysyłania newslettera o usługach, wydarzeniach, czy innych działaniach dotyczących naszej Spółki